EL 
EN Ελεγχόμενοι φορείς:
- Υπηρεσία Δόμησης Δήμου
- Εφορεία Αρχαιοτήτων Περιφερειακής Ενότητας
- Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Κρήτης
Αντικείμενο ελέγχου:
Εξέταση καταγγελίας ιδιώτη σχετικά με μη νόμιμη κατεδάφιση τοίχου περίφραξης οικοπέδου, χαρακτηρισμένου ως διατηρητέου με Αποφάσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων (ΥΠΕΧΩΔΕ).
Ευρήματα:
- Εντός του εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου της πόλης υφίσταται παλαιά οικία και λιθόκτιστος τοίχος περίφραξης, χαρακτηρισμένα ως διατηρητέα με σχετική Απόφαση του ΥΠΕΧΩΔΕ. Μεταξύ των όρων και περιορισμών της Απόφασης, επιβαλλόταν και η αποκατάσταση λιθόκτιστου τοίχου περίφραξης οικοπέδου στην αρχική του μορφή και η ανακατασκευή του στα σημεία που έχει καταστραφεί
- Για το ως άνω οικόπεδο, ως προς τη δυνατότητα προσθήκης νέου κτηρίου, είχε εκδοθεί σχετική Απόφαση του Υφυπουργού (ΠΕΧΩΔΕ), με την οποία καθορίστηκαν οι ειδικοί όροι και περιορισμοί δόμησης για την κατασκευή του
- Κατά το έτος 2025, κατά παράβαση των όρων της 1880/196 (Δ31/30-01-1990) Υπουργικής Απόφασης και χωρίς να παρίσταται αρμόδιος υπάλληλος της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, κατεδαφίστηκε το ανατολικό τμήμα του διατηρητέου τοίχου, γεγονός που αποτέλεσε το έναυσμα της παρούσας καταγγελίας.
Μετά από την παρέμβαση της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας διενεργήθηκε αυτοψία από την αρμόδια υπηρεσία ελέγχου, κατά την οποία διαπιστώθηκε:
- η καθαίρεση τμήματος μαντρότοιχου μήκους περίπου 40μ.
- η εκτέλεση οικοδομικών εργασιών, τόσο στο εξωτερικό κέλυφος όσο και στους εσωτερικούς χώρους του διατηρητέου κτηρίου, χωρίς αδειοδότηση και επίβλεψη
- η κήρυξη και οριοθέτηση με υπουργική απόφαση τμήματος της οικείας πόλης ως αρχαιολογικού χώρου από το 2011, εντός του οποίου συμπεριλαμβανόταν και το εν λόγω οικόπεδο. Κατά συνέπεια, για την προσθήκη νέου κτηρίου στο οικόπεδο, απαιτούνταν εκτός της έγκρισης του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ, και έγκριση του Υπουργού Πολιτισμού, μετά από σύμφωνη γνώμη του αρμοδίου Αρχαιολογικού Συμβουλίου, καθώς και επίβλεψη των οικοδομικών εργασιών από τις υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού.
Κατόπιν των ανωτέρω, η οικεία Υπηρεσία Δόμησης εξέδωσε σήμα διακοπής εργασιών, τόσο στο κτήριο όσο και στον περιβάλλοντα χώρο, το οποίο κοινοποίησε παράλληλα στην οικεία Εφορεία Αρχαιοτήτων και στην Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Κρήτης για τις ενέργειές τους.
Επισημαίνεται ότι τα διατηρητέα κτίσματα είχαν ανεγερθεί 100 χρόνια πριν τη δημοσίευση της Απόφασης Χαρακτηρισμού τους ως διατηρητέα από το ΥΠΕΧΩΔΕ, δηλαδή πριν το έτος 1909, οπότε για την έκδοση οικοδομικής άδειας ήταν υποχρεωτική, πέραν της έγκρισης του ως συγκεκριμένου Υπουργείου, η σύμφωνη γνώμη της Υπηρεσίας Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Κρήτης. Με βάση τα ανωτέρω ενημερώθηκαν οι ιδιοκτήτες του εν λόγω ακινήτου να μην υλοποιήσουν περαιτέρω εργασίες, τόσο στο κτήριο, όσο και στον περιβάλλοντα χώρο , καθώς και ότι υποχρεούνται να υποβάλλουν προς έγκριση πλήρη αρχιτεκτονική μελέτη αποκατάστασης του διατηρητέου κτηρίου, καθώς και των στοιχείων του περιβάλλοντος χώρου.
Περαιτέρω, εντοπίστηκε μετά από σχετικό έλεγχο η Πράξη «Έγκρισης Εκτέλεσης Εργασιών» για την κατεδάφιση του αναφερόμενου μαντρότοιχου, χωρίς τα απαραίτητα δικαιολογητικά και ζητήθηκε η ανάκλησή της. Ακολούθως, εκδόθηκε Σήμα Διακοπής Οικοδομικών Εργασιών, το οποίο απεστάλη στους ιδιοκτήτες του ακινήτου και στον επιβλέποντα μηχανικό.
Τέλος, πραγματοποιήθηκε νέα αυτοψία στο εν λόγω οικόπεδο και συντάχθηκε Έκθεση Αυθαιρέτου, στην οποία καταγράφονταν αναλυτικά οι αυθαίρετες κατασκευές που διαπιστώθηκαν στο υφιστάμενο διατηρητέο κτήριο και στα στοιχεία του περιβάλλοντος χώρου, με υπολογισμό των σχετικών προστίμων ανέγερσης και διατήρησης.
Προτάσεις:
Ακολούθως, έγιναν προτάσεις προς την Υπηρεσία Δόμησης του Δήμου προκειμένου:
- Να βεβαιώσει και να αποστείλει στην αρμόδια οικονομική υπηρεσία τα επιβληθέντα, πρόστιμα εντός των χρονικών ορίων που τίθενται στο άρθρο 95 του ν. 4495/2017
- Να μην προβεί στην έκδοση κανενός είδους διοικητικής πράξης στο οικόπεδο χωρίς την έγκριση των αρμοδίων Αρχαιολογικών Υπηρεσιών και Οργάνων
- Να ενημερώσει άμεσα τους ιδιοκτήτες και τον ιδιώτη επιβλέποντα μηχανικό για τα παραπάνω
- Να ενημερώσει εγγράφως το αρμόδιο Συμβούλιο Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΣΥ.ΠΟ.ΘΑ.), προκειμένου να εξετάσει την υπόθεση αναφορικά με τυχόν παραβάσεις του επιβλέποντα μηχανικού.